
HUB, Graan SA
Landbou is maar altyd in ’n krisis of op pad na ’n krisis. Sokrates, soos aangehaal deur Xenofon ongeveer 400 jaar voor Christus, het gesê: “...for my part I agree with all you say; only, one must face the fact that in agriculture nine matters out of ten are beyond man’s calculation. Since at one time hailstones and another frost, at another drought or a deluge of rain, or mildew, or other pest, will obliterate all the fair creations and designs of men; or behold, his fleecy flocks most fairly nurtured, then comes murrain, and the end most foul destruction.”
Google verklaar dat murrain of “veepes” ook in die vroeë Griekse vertalings gebruik is vir die vyfde plaag waar perde, donkies, kamele, kuddes en troppe uitgewis is – heel gepas vir die bek-en-klouseer-tye waarin ons leef.
Die samelewing skerts dikwels dat boere net kla terwyl hulle volgehoue optimisme en onwrikbare toewyding aan hulle werk eintlik boekdele spreek van hul verbondenheid en veerkragtigheid in ’n gedugte, wisselvallige omgewing. Wanneer die volle omvang van hierdie uitdagings oorweeg word, raak dit duidelik dat ons graanprodusente se klagtes meer geregverdig is as ooit tevore, aangesien ons in ’n benarde situasie verkeer. Dit sluit die wêreldgemeenskap van graanprodusente in, saam met produsente van suiker, rys en ander kommoditeite, soos deur die internasionale media berig.
Hierdie jaar beloof om besonder uitdagend te wees, met graanpryse wat na verwagting onder geweldige druk sal bly as gevolg van ’n wêreldwye ooraanbod (grootste Amerikaanse oes word verwag), markdinamika en ’n relatief sterker rand. Hierdie hardnekkige druk op pryse is nie die gevolg van irrasionele gedrag deur produsente nie maar eerder ’n strukturele kenmerk van globale graanmarkte. Individuele produsente kan nie pryse beïnvloed nie en word gedwing om produksie te maksimeer om kontantvloei te behou en vaste koste te dek. Terwyl kollektiewe beperking van produksie in teorie pryse sou ondersteun, kan geen enkele produsent opbrengs eensydig verminder sonder om die volle finansiële koste te dra nie. Gevolglik duur ooraanbod voort, pryse bly laag en ’n korreksie van die mark vind slegs plaas deur langdurige finansiële druk eerder as gekoördineerde aanpassing.
Om hierdie probleme te vererger moet Suid-Afrikaanse produsente mee-ding met gesubsidieerde internasionale eweknieë wat voordeel trek uit toegang tot gevorderde tegnologieë. Regulatoriese beperkings en burokratiese struikelblokke beperk die bekendstelling van hierdie tegnologieë in ons mark, wat binnelandse produsente benadeel en die druk op boer-derywinsgewendheid vererger.
Ek sien uit na die streeksvergaderings as een van die hoogtepunte van my jaar, alhoewel dit liggaamlik en geestelik taai is as gevolg van die besige skedule. Ek waardeer die geleentheid om direk met produsente te skakel om te verseker dat ons strategieë stewig gegrond is in die behoeftes van ons lede. “Om nooit ’n goeie krisis te vermors nie” is ’n onvanpas optimistiese sêding in tye van werklike nood, en Graan SA sal sonder twyfel die fokus en erns wat deur moeilike tye meegebring word gebruik om alles wat ons doen te herevalueer. Graan SA, as die kollektiewe stem van graanprodusente, se vermoë om druk op kort termyn te verlig, is beperk. Die organisasie dryf verandering deur kollektiewe voorneme oor tyd, terwyl slegs individuele produsente onmiddellike realiteite kan beïnvloed.
Tydens die streekvergaderings sal ons wesenlike besprekings met al ons lede voer om die kollektiewe optrede te bepaal oor kwessies wat die winsgewendheid en volhoubaarheid van graanprodusente sal verseker. Dit sal kalm, gefokusde analise en gedissiplineerde optrede vereis. Alhoewel produsente geweldige druk ervaar, is dit weldeurdagte, diepsinnige reaksies – nie reaktiewe geraas nie – wat ons deur hierdie uitdagings sal dra.
Openbare diskoers vandag – veral op sosiale media – word dikwels gedryf deur ver-ontwaardiging eerder as oplossings. Die onlangse bek-en-klouseer-krisis wys hoe blaam konstruktiewe betrokkenheid oorskadu het.
Van hierdie kritiek kom van binne die landbousektor, selfs al het die Departement van Landbou onder Minister Steenhuisen tasbare vordering gemaak. Nou, meer as ooit tevore, moet produsente en die bedryf verdeeldheid opsy skuif en op praktiese oplossings fokus. Terwyl sommige terugval op kritiek, pogings afmaak en aksie ondermyn, hang vordering af van konstruktiewe betrokkenheid. Tog word hul negatiwiteit selde vergesel van ’n konstruktiewe bydrae, en dit sleep ander in ’n siklus van sinisme in wat vordering ontmoedig.
By Graan SA kies ons betrokkenheid bo waarneming en verantwoordelikheid bo retoriek. Ons verbintenis is om beslis betrokke te bly waar die werklike werk gedoen word: langs produsente, in komplekse besprekings en by moeilike besluite wat die toekoms van die graanbedryf vorm. Ongeag eksterne kritiek of gebrek aan optrede elders, sal ons voortgaan om beslissend op te tree, gelei deur bewyse, integriteit en die langtermynbelange van Suid-Afrikaanse graanprodusente.










